Nobelistang British at politiko na si Jeffrey Archer, pumanaw sa edad na 86

LONDON - Pumanaw sa edad na 86 si Jeffrey Archer, bestselling British novelist at dating politiko na nakulong matapos magsinungaling sa isang high-profile na kaso ng libelo, ayon sa kanyang publisher na HarperCollins noong Lunes.

Nakabenta si Archer ng mahigit 300 milyong kopya ng kanyang mga aklat sa buong mundo. Nakilala siya sa mga thriller gaya ng kanyang unang nobelang “Not a Penny More, Not a Penny Less” noong 1976 at “Kane & Abel” noong 1979. Nakatakdang ilabas sa Martes ang kanyang huling nobela na “Adam and Eve.”

Sinabi ni Kate Elton, UK CEO ng HarperCollins at editor ni Archer, sa isang pahayag: “Labis kaming nalungkot sa pagkawala ng isang manunulat na naghatid ng saya sa maraming henerasyon ng mambabasa at isang tunay na kaibigan (We're all devastated to have lost a writer who has brought joy to generations of readers — and a true friend).”

Naging prominenteng politiko rin si Archer sa Conservative Party. Sandali siyang nagsilbi bilang mambabatas bago naging mataas na opisyal ng partido sa ilalim ng noo'y Punong Ministro na si Margaret Thatcher noong kalagitnaan ng dekada 1980.

Ngunit nakilala rin siya dahil sa naging pagbagsak ng kanyang karera sa pulitika.

Noong 1987, kinasuhan ni Archer ng libelo ang tabloid na Daily Star dahil sa ulat nitong nagbayad siya sa isang babae kapalit ng pakikipagtalik. Nanalo siya sa kaso at nakatanggap ng halagang £500,000 ($660,450) bilang danyos, na pinakamalaki noon.

Muling naging sentro ng atensyon ang kaso nang piliin si Archer bilang kandidato ng Conservative Party para maging unang halal na mayor ng London noong 1999. Inakusahan siya ng isang dating kaibigan na nagsinungaling, at kalaunan ay kinasuhan si Archer ng perjury at pagbaluktot sa proseso ng hustisya. Nahulihan siyang nagkasala at sinentensiyahan ng apat na taong pagkakakulong. Dalawang taon siyang nagsilbi sa kulungan, kung saan isinulat niya ang “A Prison Diary.”

ARCHER TRIAL KILALA DAHIL SA PAGLALAGOM NG HUKOM

Naging kontrobersyal ang paglilitis sa kaso ng libelo ni Archer, na dininig sa harap ng isang jury, dahil sa paglalahad ng hukom sa mga ebidensiyang ibinigay ng asawa niyang si Mary.

“Alalahanin ninyo si Mary Archer habang nasa witness stand (Remember Mary Archer in the witness box),” sinabi ng hukom na si Bernard Caulfield sa mga hurado. “Malamang na hindi kailanman mawawala sa inyong isip ang inyong nakita sa kanya. Mayroon ba siyang elegansiya? Mayroon ba siyang halimuyak? Magliliwanag ba siya kung hindi dahil sa bigat ng paglilitis na ito? (Your vision of her will probably never disappear. Has she elegance? Has she fragrance? Would she have, without the strain of this trial, radiance).”

Tungkol naman kay Archer, sinabi niya: “Kailangan ba niya ng malamig, walang pagmamahal at rubber-insulated na pakikipagtalik sa isang maruming hotel? (Is he in need of cold, unloving, rubber-insulated sex in a seedy hotel?)”

Hindi nakasama sa karera ni Archer bilang manunulat ang kanyang reputasyon bilang isa sa mga pinakakilalang personalidad sa pampublikong buhay sa Britain. Ayon sa HarperCollins, naibenta ang kanyang mga aklat sa 119 bansa.

Umabot sa kabuuang limang taon at kalahati ang kanyang pananatili sa New York Times bestseller lists.

Nakatakda sanang magsalita si Archer tungkol sa kanyang huling nobela ngayong weekend sa Cheltenham Literature Festival. Kamakailan din siyang lumabas sa mga programa sa radyo upang i-promote ang kanyang aklat.

Sinabi ng HarperCollins na biglaan at payapang pumanaw si Archer, “sa pagitan ng kanyang mga sesyon ng pagsusulat (between writing sessions).”

($1 = £0.7571)